Loading...

18 grudnia 2016

3 min.

Konflikt serologiczny – profilaktyka

W Pol­sce pro­fi­lak­ty­ka kon­flik­tu se­ro­lo­gicz­ne­go jest za­le­ca­na i re­fun­do­wa­na. Każ­da cię­żar­na z gru­pą krwi Rh ujem­ną, po uprzed­nim spraw­dze­niu prze­ciw­ciał po­win­na otrzy­mać im­mu­no­glo­bu­li­nę mię­dzy 28. a 30. ty­go­dniem cią­ży.

Nicole Sochacki-Wójcicka

Mamaginekolog

Te­mat, o któ­rym moż­na na­pi­sać książ­kę. Wy­ja­śnie­nie tego zja­wi­ska w jed­nym, zro­zu­mia­łym tek­ście, jest nie lada wy­zwa­niem… Dziś sku­pię się na naj­istot­niej­szym jego aspek­cie, czy­li na pro­fi­lak­ty­ce.

Kon­flikt se­ro­lo­gicz­ny jest jed­nym z tych pro­ble­mów we współ­cze­snym po­łoż­nic­twie, w któ­rym w ostat­nich 20 la­tach na­stą­pił ogrom­ny prze­łom. Jesz­cze w la­tach 90., me­to­dy dia­gno­stycz­ne jak i te­ra­peu­tycz­ne tego scho­rze­nia, były zni­ko­me. Bar­dzo wie­le dzie­ci umie­ra­ło jesz­cze w trak­cie cią­ży albo w pierw­szych ty­go­dniach ży­cia. Obec­nie, pro­blem jest wciąż istot­ny i po­wi­nien o nim pa­mię­tać każ­dy gi­ne­ko­log pro­wa­dzą­cy cią­żę, na­to­miast ist­nie­ją za­rów­no me­to­dy dia­gno­stycz­ne jak i te­ra­peu­tycz­ne! A co naj­waż­niej­sze, sku­tecz­na pro­fi­lak­ty­ka KS po­szła o kro­ki mi­lo­we do przo­du.

Co to jest kon­flikt se­ro­lo­gicz­ny?

Kon­flikt se­ro­lo­gicz­ny wy­stę­pu­je, je­że­li ko­bie­ta i part­ner mają nie­zgod­ną krew, w jed­nym z ukła­dów zgod­no­ści krwi. Ko­bie­ta jest re­ce­syw­na, czy­li po­tocz­nie mó­wiąc ujem­na w da­nym ukła­dzie, do­tych­czas naj­czę­ściej był to układ Rh-.

Obec­nie, ze wzglę­du na sku­tecz­ną pro­fi­lak­ty­kę, czy­li po­da­nie im­mu­no­glo­bu­li­ny u ko­biet w III try­me­strze (po po­ro­dzie oraz po epi­zo­dach moż­li­wo­ści wy­mie­sza­nia krwi mat­ki i pło­du, np. gdy do­cho­dzi do krwa­wie­nia w cią­ży lub przy za­bie­gu ta­kim jak am­nio­punk­cja oraz przy po­ro­nie­niach), kon­flikt w ukła­dzie Rh jest co­raz rzad­szy. Wciąż z tą samą czę­sto­tli­wo­ścią wy­stę­pu­ją kon­flik­ty z in­nych ukła­dów np. Kell, MNS, Duf­fy.

Dla­te­go tak waż­ne jest, by ba­dać prze­ciw­cia­ła prze­ciw­kr­win­ko­we w cią­ży, u każ­dej pa­cjent­ki, na­wet tej Rh ujem­nej. A tak­że w mia­rę moż­li­wo­ści, za­sto­so­wa­nie pro­fi­lak­ty­ki u ko­biet Rh ujem­nych.

Pro­fi­lak­ty­ka kon­flik­tu se­ro­lo­gicz­ne­go w ukła­dzie Rh

Dla in­nych rzad­szych kon­flik­tów se­ro­lo­gicz­nych, nie­ste­ty nie ma do­stęp­nej pro­fi­lak­ty­ki.
Pro­fi­lak­ty­ka po­le­ga na po­da­niu im­mu­no­glo­bu­li­ny ko­bie­cie, za­nim doj­dzie do wy­mie­sza­nia krwi mat­ki i dziec­ka (naj­sku­tecz­niej­szy spo­sób), lub nie­dłu­go po jed­nym z epi­zo­dów ta­kich jak:

  • po­ro­nie­nie,
  • krwa­wie­nie w cią­ży,
  • po­ród.

Do kon­flik­tu może dojść do­pie­ro w ko­lej­nej cią­ży, po ta­kim epi­zo­dzie. To ozna­cza, że nie chro­ni­my tej kon­kret­niej cią­ży, tyl­ko ko­lej­ne!

Za­gro­żo­ne są ko­bie­ty, któ­re są Rh ujem­ne a dziec­ko jest Rh do­dat­nie. Pro­blem po­le­ga na tym, że w trak­cie cią­ży czy przy po­ro­nie­niu, nie zna­my gru­py krwi pło­du. Je­że­li oj­ciec jest Rh ujem­ny to teo­re­tycz­nie moż­na nie sto­so­wać pro­fi­lak­ty­ki, po­nie­waż dziec­ko bę­dzie też Rh ujem­ne.

W prak­ty­ce, na­wet w ta­kich sy­tu­acjach za­le­ca się po­da­nie im­mu­no­glo­bu­li­ny, po­nie­waż w po­łoż­nic­twie ist­nie­je za­sa­da, że nie wol­no dla do­bra mat­ki i dziec­ka “do­mnie­my­wać”, że mąż czy part­ner, na sto pro­cent jest oj­cem dziec­ka… Nie py­taj­cie mnie dla­cze­go tak jest… Taka jest za­sa­da i już.

Prof. Ni­co­la­idesnaj­więk­szy guru per­ina­to­lo­gii, za­wsze pod­kre­śla, żeby nig­dy nie wie­rzyć pa­cjent­kom (dla ich do­bra), tyl­ko wie­rzyć we wła­sne po­mia­ry.

Ze wzglę­du na to, że gru­py krwi pło­du nie mo­że­my nie­in­wa­zyj­nie zmie­rzyć, mu­si­my „do­mnie­my­wać”, że jest do­dat­nia.

Po po­ro­dzie spraw­dza się krew dziec­ka. Je­że­li jest Rh ujem­na, to nie po­da­je się już pro­fi­lak­ty­ki. Na­to­miast każ­dej pa­cjent­ce Rh ujem­nej, w III try­me­strze cią­ży, po­win­no się taką pro­fi­lak­ty­kę za­ofe­ro­wać.

W Pol­sce pro­fi­lak­ty­ka ta jest za­le­ca­na i re­fun­do­wa­na. Każ­da cię­żar­na z gru­pą krwi Rh ujem­ną, po uprzed­nim spraw­dze­niu prze­ciw­ciał po­win­na otrzy­mać im­mu­no­glo­bu­li­nę mię­dzy 28. a 30. ty­go­dniem cią­ży. Ist­nie­je rów­nież moż­li­wość otrzy­ma­nia im­mu­no­glo­bu­li­ny pry­wat­nie – to koszt oko­ło 400 zł.

Ja je­stem Rh ujem­na. Kuba, le­karz – nie znał swo­jej gru­py krwi! Spraw­dzi­li­śmy i jest Rh do­dat­ni, za­tem w 28. ty­go­dniu zro­bił mi za­strzyk z rho­phy­lac’u. Ro­ger uro­dził się Rh ujem­ny, więc za­strzyk nie był teo­re­tycz­nie po­trzeb­ny, ale czy po­stą­pi­ła­bym tak samo po­now­nie? Oczy­wi­ście, że tak!

Ro­zu­mie­cie te­raz na czym po­le­ga pro­fi­lak­ty­ka? Je­że­li je­ste­śmy w gru­pie zwięk­szo­ne­go ry­zy­ka, pró­bu­je­my za­po­biec cze­muś co być może nig­dy nie na­stą­pi.

PS. Po moim po­ro­nie­niu też zde­cy­do­wa­łam się na za­strzyk z im­mu­no­glo­bu­li­ny.

Ostatnia aktualizacja: 31.08.2021
ciążaIII trymestrimmunoglobulinakonflikt serologiczny

18 grudnia 2016

3 min.

ZOBACZ RÓWNIEŻ

Marokańska 4H, 03-977 Warszawa. KRS 0000897803, NIP 5252678750, BDO 000108449
© 2022 Roger Publishing Wójciccy sp.j.